Wiele mówi się o tym jak motywować pracowników, aby byli bardziej efektywni dla firmy i jednocześnie zadowoleni z siebie i swoich wyników. Niejeden szef poświęca temu tematowi sporo uwagi. Co natomiast z jego osobistą motywacją? Jak może umiejętnie i skutecznie zachęcać się do działania, gdy "sam sobie sterem, żeglarzem, okrętem"? To jest prawdziwe wyzwanie, ale w tej grupie – nie ma rzeczy niemożliwych!
Przedsiębiorcy mogą kierować się bardzo różnymi motywacjami – często kilkoma jednocześnie. Oto najważniejsze z nich:
Motywacje ekonomiczne
Najbardziej oczywiste – chęć osiągnięcia zysku, niezależności finansowej czy budowania majątku. Wielu przedsiębiorców chce poprawić swój standard życia lub zapewnić bezpieczeństwo rodzinie.
Motywacje niezależności
Pragnienie bycia „na swoim” – samodzielnego podejmowania decyzji, unikania pracy na etacie i większej kontroli nad własnym czasem.
Motywacje samorealizacji
Chęć realizowania własnych pomysłów, pasji i ambicji. Przedsiębiorczość daje możliwość tworzenia czegoś od podstaw i rozwijania własnego potencjału.
Motywacje społeczne
Niektórzy zakładają firmy, aby wpływać na świat – np. rozwiązywać problemy społeczne, tworzyć miejsca pracy czy działać na rzecz lokalnej społeczności.
Motywacje prestiżowe
Dla części osób ważne jest uznanie, status społeczny czy bycie postrzeganym jako osoba sukcesu.
Motywacje innowacyjne
Chęć tworzenia nowych produktów, usług lub technologii. Takie osoby często kierują się ciekawością i potrzebą zmiany świata poprzez innowacje.
Motywacje konieczności
Czasem przedsiębiorczość nie wynika z wyboru, lecz z sytuacji życiowej – np. braku pracy lub trudności na rynku zatrudnienia.
Motywacje rodzinne
Kontynuowanie rodzinnego biznesu lub chęć stworzenia czegoś dla przyszłych pokoleń.
Wraz z wchodzeniem w kolejne etapy życia osobistego i zawodowego, a także wraz z rozwojem firmy, zmieniają się zarówno priorytety, jak i związane z nimi rodzaje motywacji. Warto je mieć ponazywane i zaktualizowane na danym etapie, aby stawiać je sobie często „przed oczami”, bo są motorem naszego działania.
Pomocne w codziennych wyzwaniach w tym zakresie jest jasne określanie celów wraz z dzieleniem ich na mniejsze kroki. Dzięki temu łatwiej widzieć postęp i nie gubić kierunku. Również tak proste sprawy jak trzymanie się stałych godziny pracy, plan dnia czy poranne rytuały pomagają „wejść w tryb działania”. Zamiast czekać na przypływ motywacji, lepiej zaczynać od małych zadań – działanie często samo napędza energię i chęć do dalszej pracy. Warto samemu doceniać się za wykonane zadania. Pomaga to utrzymać równowagę i zapobiega wypaleniu. Choć przedsiębiorca działa sam, nie musi być samotny – rozmowy z innymi przedsiębiorcami, mentorami czy znajomymi pomagają utrzymać energię i perspektywę. Nie można bagatelizować tak podstawowych spraw jak: sen, ruch, zdrowe jedzenie – to fundamenty skuteczności. Bez energii trudno o motywację, nawet przy najlepszym planie. I na koniec coś kluczowego: regularne wracanie do powodów, dla których zaczęło się działalność , do naszych najgłębszych, pierwszych motywacji, pomaga przetrwać trudniejsze momenty.
------------------------------------------------------------------------------------
Inspirującym przykładem jest autor książki „Praca głęboka”, czyli Cal Newport, który świadomie pracuje w zaplanowanych blokach skupienia.
Z jego doświadczenia wynika kilka ważnych lekcji:
- Nie trzeba być ciągle zajętym, żeby być skutecznym
- Ograniczenie rozproszeń daje przewagę nad innymi
- Najważniejsze zadania wymagają ciszy i skupienia
Newport przekonuje, że ograniczenie chaosu i zadbanie o więcej koncentracji przekłada się na lepsze efekty. To szczególnie ważne dla przedsiębiorcy, który sam zarządza swoim czasem i łatwo może „utknąć” w mało istotnych zadaniach.
Zachęcamy do skorzystania z konkretnych wskazówek z książki "Praca głęboka", które pomagają maksymalnie wykorzystać czas i skupić się na tym, co naprawdę rozwija biznes.
- rano wybierasz 3 najważniejsze zadania
- realizujesz je w blokach głębokiej pracy
- resztę rzeczy robisz dopiero później
1. Pracuj w stanie „głębokiej pracy”
Wyznacz w ciągu dnia konkretne bloki (np. 60–90 minut), w których: nie sprawdzasz telefonu, nie odpisujesz na wiadomości, pracujesz tylko nad jednym z 3 kluczowych zadań. To właśnie wtedy powstają najlepsze pomysły i najważniejsze efekty.
2. Eliminuj rozpraszacze
Wycisz powiadomienia, zamknij zbędne karty w przeglądarce, ustaw jasną granicę: „teraz pracuję, później reaguję”. Newport podkreśla, że koncentracja to zasób – im częściej ją przerywasz, tym słabsza się staje.
3. Planuj dzień z wyprzedzeniem
Zamiast działać chaotycznie: zaplanuj, kiedy robisz konkretne zadania, przypisz im czas. Dzięki temu łatwiej wejść w tryb działania bez zastanawiania się „co teraz?”
4. Traktuj skupienie jak trening
Na początku trudno wytrzymać nawet 30 minut bez rozproszeń – to normalne. Regularna praktyka: wydłuża czas koncentracji, zwiększa efektywność pracy
5. Ogranicz „płytką pracę”
Czyli: ciągłe czuwanie na pocztą, social media, drobne, mało istotne zadania. Najlepiej ustal dla nich konkretne godziny (np. po południu), żeby nie zabierały energii na najważniejsze rzeczy.
6. Kończ dzień świadomie
Postaraj się zamknąć wszystkie sprawy (albo zapisz, co dalej) i zaplanuj kolejny dzień. To pomaga „odciąć się” psychicznie i wrócić następnego dnia z większą energią.
------------------------------------------------------------------
Z kolei w książce "Kim jestem? Co nas motywuje w miłości i w pracy" Steven Reiss przedstawia inne niż klasyczne podejście do motywacji.
Autor pokazuje, że motywacja nie polega na „zmuszaniu się”, tylko na działaniu zgodnym z własnymi wartościami i potrzebami.
Reiss identyfikuje 16 podstawowych pragnień, które jego zdaniem motywują ludzkie zachowanie — m.in. potrzebę władzy, niezależności, ciekawości, akceptacji, porządku, honoru, rodziny, statusu czy spokoju. Nie różnimy się więc tym CZY mamy motywację, ale tym CO nas motywuje najbardziej.
Reiss mówi bardzo ważną rzecz także dla przedsiębiorców: jeśli brakuje ci motywacji, to prawdopodobnie oznacza, że robisz coś niezgodnego ze swoimi wartościami albo działasz w środowisku, które nie zaspokaja Twoich potrzeb. To nie „lenistwo”, tylko zły kierunek.
Z tej książki wynika prosta, ale mocna zasada: nie zwiększaj motywacji na siłę – odkryj własną!
Dla przedsiębiorcy oznacza to: znajdź, co naprawdę Cię napędza i buduj biznes wokół tego.
------------------------------------------------------------------
Do książek zawierających wiele bardzo praktycznych wskazówek, które można odnieść do motywacji, pracy i skuteczności – także w prowadzeniu biznesu, zdecydowanie należy - Biblia.
Oto najważniejsze z nich:
1. Pracuj wytrwale, nie tylko „na pokaz”.
Chodzi o uczciwość i konsekwencję, nawet gdy nikt nie patrzy.
Efektywność rodzi się z charakteru, a nie chwilowego zrywu.
„Cokolwiek czynicie, z serca czyńcie jak dla Pana, a nie dla ludzi.” (Kol 3,23)
2. Planuj i działaj rozważnie.
Biblia podkreśla znaczenie planowania i unikania impulsywności.
„Plany pilnego prowadzą do zysku, lecz każdy porywczy tylko do biedy.” (Prz 21,5)
3. Bądź systematyczny w małych rzeczach.
Sukces nie powstaje od razu – buduje się go dzień po dniu.
„Kto w drobnej rzeczy jest wierny, ten i w wielkiej będzie wierny.” (Łk 16,10)
To dokładnie odpowiada idei małych nawyków i codziennej pracy.
4. Unikaj lenistwa i odkładania.
Biblia bardzo konkretnie ostrzega przed prokrastynacją.
„Idź do mrówki, leniwcze, przypatrz się jej drogom i nabądź mądrości.” (Prz 6,6)
To systematyczna, wytrwała praca daje wielkie efekty.
5. Dbaj o odpoczynek i równowagę.
Efektywność to nie tylko praca, ale też regeneracja.
„Wszystko ma swój czas i jest wyznaczona godzina na wszystkie sprawy pod niebem.” (Koh 3,1)
Przemęczenie obniża skuteczność – odpoczynek jest częścią pracy.
6. Szukaj mądrości i ucz się.
Rozwój jest kluczowy w każdej działalności.
„Mądry słucha i pomnaża wiedzę, a roztropny zdobywa umiejętność kierowania.” (Prz 1,5)
To zachęta do czytania, uczenia się i wyciągania wniosków.
7. Nie działaj całkowicie sam.
Wsparcie innych zwiększa skuteczność.
„Lepiej jest dwóm niż jednemu, gdyż mają dobry zysk ze swojej pracy.” (Koh 4,9)
Nawet przedsiębiorca powinien budować relacje i otaczać się ludźmi.
8. Wytrwałość mimo trudności.
Każdy biznes ma trudniejsze momenty – ważna jest konsekwencja.
„A w czynieniu dobrze nie ustawajmy, bo we właściwym czasie będziemy zbierać, jeśli nie ustaniemy.” (Ga 6,9)
Sukces często przychodzi później, niż się spodziewamy.
Na koniec warto spojrzeć na motywację przedsiębiorcy w sposób całościowy. Nie sprowadza się ona jedynie do siły woli czy chwilowego zapału, ale wynika z głębszych źródeł: wartości, potrzeb i sensu działania.
Znalezienie tych WŁASNYCH jest kluczem do powodzenia.
